Dünyanın gözü Alanya ALKÜ istasyonunda

Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi (ALKÜ), sağlık, turizm, teknoloji ve spor alanında yaptığı bilimsel çalışmalar ve projelerle adından sık sık söz ettirmeye devam ederken, doğa ve hayvan çalışmalarında da dünyanın önde gelen üniversiteleri arasında olmayı başardı. Boğazkent Uygulamalı Çevre Eğitimi ve Kuş Halkalama İstasyonu ALKÜ öncülüğünde Tarım ve Orman Bakanlığı, Doğa Koruma ve Milli Parklar (DKMP) 6. Bölge Müdürlüğü ve Serik Belediyesi arasında imzalanan protokolle 2016 yılında kurulmuştu. ALKÜ Eğitim Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Hakan Karaardıç’ın koordinatörlüğü ve öncülüğünde yapılan bilimsel çalışmalarda gelinen noktada Boğazkent Uygulamalı Çevre Eğitimi ve Kuş Halkalama İstasyonu tüm dünyanın dikkatini çekmeye başladı. İstasyonda 2023 ilkbahar döneminde yapılan çalışmalarda 78 farklı türden 4 binden fazla kuş yakalanırken, dünyanın birçok bölgesinden de kuş bilimciler istasyondaki çalışmaları yerinde incelediler.

Boğazkent Uygulamalı Çevre Eğitimi ve Kuş Halkalama İstasyonu hakkında önemli çalışmalara imza atan Koordinatör Doç. Dr. Hakan Karaardıç, istasyonun aynı zamanda Türkiye’de bulunan 4 kuş halkalama istasyonundan birisi olduğunun da altını çizdi. Doç. Dr. Karaardıç, Mart ayında başlanan 10 Mayıs tarihinde biten ilkbahar çalışmalarında, 78 farklı türden 4 binden fazla kuş yakalandığını söyledi. Özellikle göç hareketlerinin yoğunlaştığı Nisan ayında tür çeşitliğinde büyük bir artış olduğunu belirten Doç. Dr. Karaardıç, “2023 yılı ilkbahar çalışmamızda Macaristan, Estonya ve İsrail’den gelen halkalı kuşların dışında, Boğazkent İstasyonumuzda 4 yıl önce, 3 yıl önce halkaladığımız çok sayıda türe ait bireyler tekrar yakalandı. Büyük emek ve disiplin içinde gerçekleştirdiğimiz çalışmalarda elde edilen bu sonuçlar, türlerin göç rotaları, dinlenme alanları, göç süreleri gibi göç dinamiklerine yönelik önemli bilgilerin ortaya çıkmasını sağlarken, ayrıca türlerin doğada hayatta kalma süreleri hakkında da bilgiler elde ediyoruz. Ötleğenler, Kamışçınlar, Çıvgınlar, Sinekkapanlar, Örümcekkuşları, Mukallitler, Kırlangıçlar halkalama istasyonunda yoğun türler arasında yer almaktadır” dedi.

Ülkemizin güneyinde üreme alanlarına giden milyonlarca kuş için önemli konaklama alanı olduğuna değinen Doç. Dr. Karaardıç, istasyonda yapılan eğitimsel faaliyetleri de anlattı. Kuş göçleri ve bilimsel araştırmalarla birlikte projenin önemli hedeflerinden birisinin de öğrencilere yönelik çevre eğitimi olduğunu vurgulayan Koordinatör Doç. Dr. Karaardıç, “Çevre eğitimleri verilen kuş halkalama istasyonunda, 2023 ilkbahar sezonunda Serik ve Antalya’ya bağlı ortaokullardan 250’den fazla öğrenci istasyonu ziyaret etti. ALKÜ koordinatörlüğünde gerçekleştirilen çalışmalar, başta Avrupa olmak üzere dünyada her geçen yıl önemi artıyor. Yoğun göç hareketinin olduğu Boğazkent Kuş Halkalama İstasyonuna Avrupa’dan çok sayıda kuş bilimci ve kuş halkacı buraya geliyor ve her yıl bu talep artıyor. İlkbahar döneminde de Hollanda, Romanya, Almanya ve Rusya’dan uzman ve ilgililer çalışmaya gönüllü olarak öğrenmek, farklı türleri halkayabilmek ve yardım etmek amacıyla katıldı. Bununla birlikte, uzmanların yetişmesinde önemli rolü olan istasyonumuza Hacettepe Üniversitesi, ODTÜ, İstanbul Üniversitesi, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesinden lisans ve yüksek lisans öğrencileri gönüllü olarak katılıyor. Diğer yandan, çok sayıda doğasever çalışmayı izlemek, bilgilenmek amacıyla ziyaret ediyor” dedi.

DKMP Genel Müdürlüğü, halkalama, markalama, sayım ve verici takma yöntemleriyle kuş türlerine yönelik etkin koruma çalışmaları yapıyor. Türkiye’deki 4 kuş halkalama istasyonundan Samsun’daki Cernek, Iğdır’daki Aras, Ankara’daki Eymir ve Antalya’daki Boğazkent aktif olarak çalışmalarını sürdürüyor. Bu istasyonlarda çalışmalar, DKMP Genel Müdürlüğünün koordinasyonunda, güneyde Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi, kuzeyde Samsun 19 Mayıs Üniversitesi, doğuda Iğdır Üniversitesi, batıda ise Ankara ve Orta Doğu Teknik Üniversitelerinin işbirliğiyle yürütülüyor. Geçen yıl ülke genelinde DKMP Genel Müdürlüğü tarafından koordine edilen çalışmalar sonucu 200 türden 28 bin 380 kuşun halkalanma çalışması yapıldı. Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi’nin koordinatörlüğünde yürütülen Boğazkent Uygulamalı Çevre Eğitimi ve Kuş Halkalama İstasyonu çalışmalarının uzun yıllar güçlenen ekiple devam edilmesi planlanıyor.