Türkiye’nin yerli tohumu Adıyaman’da üretiliyor

Yerli tohum üretiminin önemli noktalarından birisi olan Adıyaman’da, yüzlerce dönüm alanda kurulu hububat Ar-Ge ve üretim alanı gökyüzünden bakıldığında kilim desenini anımsatıyor.

Türkiye Cumhuriyeti’nin son yıllarda daha fazla önem verdiği tohum ve bu tohumlara ait gen bankası çalışmaları sürerken, Adıyaman’da önemli bir tohum üretim merkezi bulunuyor. Türkiye’de yerli tohum üretiminde Konya ve Diyarbakır’ın ardından 3. sırada bulunan Adıyaman’daki tohum Ar-Ge ve üretim alanında, tritikale, yem bitkileri, fiğ yem, bezeye, buğday, arpa, mercimek, nohut, yağ bitkileri ve tıbbı aromatik bitkiler olmak üzere yaklaşık bin 150 çeşit üzerinde çalışılıyor. Bu alanda siyah buğdaydan, siyah nohuda kadar yüzlerce ürün üzerinde çalışılıyor.

Merkeze bağlı Hısn-ı Mansur köyündeki bin 500 dekarlık Ar-Ge ve üretim alanı drone ile görüntülendi. Her bir yerde farklı tohumun ekildiği ve yeni tohumların üretildiği alan gökyüzünden bir kilim desenini andırıyor.

Atalık buğdaylar ile çeşitli buğdayların birleşimiyle yerli tohumların üretildiği merkezde hasat dönemi başladı. Hasat edilen alanlardaki tohumlar yurt içinin yanında birçok ülkeye ihraç ediliyor.

Çeşitli koşullara göre arpa ve buğday tohumu üretilen alanda geliştirilen tohumlara Adıyaman’ın tarihi değerlerinden olan Cendere, Perre, Mansur, Göksu gibi isimler verildi.

Olgunlar Tohumculuk AR-Ge Sorumlusu Murat Olgun, 2020 yılında tohum üretiminde Türkiye 3’üncüsü olduklarını belirterek, “Üretim alanımızda dtrikale, yem bitkileri, fiğ, bezelye, buğday, arpa, mercimek, nohut, yağ bitkileri, tıbbı aromatik bitkiler olmak üzere yaklaşık 1150 çeşidi deneme sahasında üretmekteyiz. Biz firma olarak Adıyaman’da belli lokasyonlarda Ata buğdayı dediğimiz, Allah’ın bize bahşettiği yabani buğday ile yerel popülasyon toplamak suretiyle buğdayların melezlemesinden sonra kültüre aldığımız buğdayları yerli ve milli olarak çıkartmaktayız. Buğday, mercimek, nohut, arpa da yapmaktayız. 2020 Adıyaman’ın toplam tohum üretim miktarı 73 bin ton ile Adıyaman Türkiye genelinde 3. sırada yer almaktadır. Doğal yollarla elde ettiğimiz, melezlemesi ve akabinde seleksiyon sonucunda Perre ve Cendere buğdayımız, Hısn-ı Mansur isimli mercimeğimiz, Göksu nohut çeşidimiz Adıyaman’a has ürünümüzdür” diye konuştu.

Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Öğretim Üyesi Doç. Dr. Abdullah Kahraman ise son yıllarda yerli tohum ve gen bankasının önemine işaret ederek, “Son yıllarda yerli tohumların önemi daha çok arttı. Bunlar bizim geleneksel genetik hazinemiz. Islah çalışmalarını kullanarak çeşitli hastalıklara, zararlara dayanıklı yeni çeşitlerin geliştirilmesinde oldukça önemli bir yere sahip. Bu nedenle de genetik kaynakların toplanması, yerli tohumların ıslah çalışmalarında önem arz ediyor. Bir gen ile milyonlarca dolar tasarruf sağlıyoruz. Yerli tohumlar onun için bu bakımdan her zaman için önemlidir” ifadelerini kullandı.